Serce O mnie U kardiologa Moi przyjaciele Tu bywam Linki O psach O kotach Biblioteka George Clooney Owoce kot2 kot1
To znow ja Oto ja MyLab30 - informacje o urządzeniu MyLab30 Przyjaciele kot3
Moje koty Kontakt Red Hot Chilli Peppers badania wyjazdowe

SCHORZENIA ZASTAWEK SERCA U PSÓW

– Urszula Bartoszuk- Bruzzone; lek. wet

Schorzenia zastawek serca są najczęstszą przyczyną niewydolności krążenia u starszych psów ras małych i średnich np. pudli, jamników, spanieli, pekińczyków, Yorkshire terierów i innych. Rasą wybitnie predysponowaną do rozwoju zmian w obrębie zastawek (zastawki dwudzielnej) jest King Charles Cavalier Spaniel - u psów tej rasy choroba rozwija się często już u młodych osobników (nawet u psów 3-4 letnich). Patologiczne zmiany, które pojawiają się w zastawkach, są zawsze nieodwracalne i mimo najlepszych starań i właściwego leczenia, pogarszają się przez całe życie psa. Wczesne zdiagnozowanie choroby zapewnia maksymalną skuteczność leczenia i przedłużenie życia zwierzęcia.

CO TO JEST ZASTAWKA?

Serce zbudowane jest z czterech oddzielnych jam - dwie mniejsze nazywamy przedsionkami (lewym i prawym LP, PP), dwie większe - komorami (lewą i prawą LK, PK). Praca serca polega na mechanicznym przepompowywaniu krwi z naczyń żylnych do przedsionków (szare strzałki), z przedsionków do komór, a z komór do naczyń tętniczych (strzałka zielona i czarna).

Aby układ krążenia prawidłowo funkcjonował musi być zachowany przepływ krwi tylko w jednym kierunku. Innymi słowy w czasie skurczu komory krew nie może wracać do przedsionka - musi ona trafić do tętnic. Mechanizmem, który nie dopuszcza do cofania się krwi są właśnie zastawki. W obrębie serca jest ich w sumie cztery (zastawka dwudzielna, trójdzielna, aorty oraz tętnicy płucnej). U psów najczęściej mamy do czynienia z NIEDOMYKALNOŚCIĄ zastawki dwudzielnej, która znajduje się pomiędzy lewym przedsionkiem a lewą komorą.

PRZYCZYNY NIEDOMYKALNOŚCI ZASTAWKI DWUDZIELNEJ

Degeneracja myksoidalna płatków zastawki dwudzielnej i niejednokrotnie ich strun ścięgnistych (struny ścięgniste są "paseczkami" mocującymi płatki zastawek do mięśni obrębie lewej komory co umożliwia zastawce normalną pracę) o nieznanym pochodzeniu. Zmiany degeneracyjne w obrębie zastawek powodują ich zgubienie i deformację. Powoduje to "niedopasowanie" obu płatków i ich niedomykalność. Jeśli choroba jest mocno zaawansowana często obserwuje się "wpadanie" (prolaps) płatków zastawki do lewego przedsionka co dodatkowo zwiększa niedomykalność. Zmiany degeneracyjne w obrębie strun ścięgnistych mogą prowadzić do ich pęknięcia. W takiej sytuacji obserwujemy często ostre, przebiegające w dramatyczny sposób zaostrzenie się objawów choroby.

Przyczyna rozwoju choroby jest nieznana. Często występuje łącznie z zapaścią tchawicy, dyskopatią, zerwaniem więzadła krzyżowego przedniego i chorobami przyzębia. Sugeruje się, że czynnikiem predysponującym może być anomalia w budowie kolagenu. Płatki zastawki mitralnej zbudowane są z kolagenu typu I i III. Defekt w budowie tych typów kolagenu zidentyfikowano m. inn. u ludzi z chondrodysplazją, zespołem Ehlers- Danlosa i wypadaniem zastawki dwudzielnej.

Innymi możliwymi przyczynami niedomykalności zastawki mitralnej są:

  • - stres


  • - nadciśnienie


  • - niedotlenienie


  • - infekcje wirusowe i bakteryjne


  • - choroby endokrynologiczne

U psów ras małych podejrzewana jest dziedziczność choroby, którą w przypadku jamników potwierdzono.

Niedomykalność zastawki mitralnej stanowi ok. 75% wszystkich chorób kardiologicznych u psów.

SKUTKI NIEDOMYKALNOŚCI ZASTAWKI DWUDZIELNEJ

Niedomykalność zastawki dwudzielnej ujawnia się podczas tej fazy pracy serca, kiedy kurczą się komory a rozkurczają przedsionki. W tym czasie krew z naczyń żylnych napływa do przedsionków, a krew z komór jest wypychana do aorty i tętnicy płucnej. Pokazują to zielone strzałki na rysunku poniżej.

Na skutek niedomknięcia zastawki dwudzielnej, w czasie skurczu lewej komory, nie cała objętość krwi wypychana jest do aorty - pewna jej ilość powraca do lewego przedsionka (czerwona strzałka). Powoduje to, że lewy przedsionek serca musi wykonać dodatkową pracę - krew, która cofnęła się z komory, musi zostać do niej ponownie wypchnięta. Początkowo nie ma to dla pracy serca większego znaczenia - mięsień sercowy jest bardzo silny i niewielkie, dodatkowe obciążenie ma znikome znaczenie. Jednak wraz z upływem czasu nadmiernie obciążony przedsionek zaczyna powiększać się i z czasem rozwija się jego niewydolność. Bezpośrednim skutkiem niewydolności lewego przedsionka są zaburzenia w krążeniu płucnym, które powodują gromadzenie się płynu na terenie płuc i oskrzeli, co bardzo silnie utrudnia oddychanie i wywołuje uporczywy kaszel.

OBJAWY

W większości przypadków objawy niedomykalności zastawki dwudzielnej pojawiają się dopiero po kilku latach trwania choroby w wieku 8-10 lat. Najważniejszym i najczęstszym objawem niedomykalności zastawki dwudzielnej jest kaszel. Początkowo jest on sporadyczny, pojawia się albo po wysiłku albo w czasie podniecenia np. kiedy pies wita właściciela, cieszy się z nagrody itp. i szybko ustępuje. Wraz z rozwojem choroby każdy wysiłek np. bieg, wejście po schodach kończy się uporczywym kaszlem, dyszeniem, łapaniem powietrza. Pies jest bardzo zmęczony i bardzo długo uspokaja się. Zdarza się także, że w trakcie wysiłku pies nagle upada i traci przytomność. Pojawia się niechęć do ruchu, zabawy, pies staje się apatyczny, często leży i śpi. Niekiedy pojawiają się wahania apetytu i chudnięcie. U niektórych psów może zdarzyć się nagłe pogorszenie stanu wynikające z powstania obrzęku płuc. Jego objawy to bardzo silny, wilgotny kaszel, silna duszność - zwierzę stoi lub siedzi z szeroko rozstawionymi przednimi kończynami i wyciągniętą do przodu szyją, szybko oddycha, ma otwarty pysk i siny język, wyraźnie widoczne są ruchy klatki piersiowej i mięśni brzucha. Może się zdarzyć, że zwierzę straci przytomność. Jest to stan zagrażający życiu i wymaga natychmiastowej, intensywnej opieki weterynaryjnej.

ROZPOZNAWANIE NIEDOMYKALNOŚCI ZASTAWKI DWUDZIELNEJ

Niedomykalność zastawek diagnozujemy na podstawie pełnego badania kardiologicznego, zdjęcia RTG, zapisu EKG oraz badania echokardiograficznego Dopplerowskiego. Więcej na temat tych badań w artykule: "Najczęstsze objawy chorób serca u psów".

Ze względu na popularność występowania niedomykalności zastawki mitralnej u psów choroba ta często bywa lekceważona diagnostycznie. N ależy jednak pamiętać o tym, że istnieje kilka stopni nasilenia choroby, które ocenia się nie tylko na podstawie obja wów ale także konkretnych parametrów liczbowych i nasilenia zmian morfologicznych w sercu. Dane te można uzyskać na pods tawie badania echokardiograficznego o Dopplerowskiego, od nich w dużej mierze zależy optymalne dopasowanie leczenia dla każdeg o pacjenta na każdym etapie rozwoju choroby. Dlatego bardzo ważna jest regularna kontrola stanu pacjenta. Porównywanie wyników badań pozwala na szacowanie przebiegu zmian.

W konsekwencji zmian zachodzących w mięśniu sercowym bardzo często w przebiegu choroby pojawiają się różnego rodzaju arytmie, które same w sobie mogą zagrażać życiu zwierzęcia. Dlatego też każde badanie powinno być uzupełnione wykonaniem zapisu EKG.

LECZENIE

Terapia niedomykalności zastawki jest ściśle uzależniona od stopnia zaawansowania choroby i może zostać ustalona tylko przez lekarza kardiologa. Pierwszym elementem leczenia jest zapewnienie zwierzęciu odpowiedniego, umiarkowanego ale regularnego ruchu. Niewielki wysiłek poprawia metabolizm, pozwala unikać nadwagi i polepsza krążenie krwi, zapobiegając powstawaniu zastoju krwi. Zabroniony jest jakikolwiek intensywny wysiłek, należy także unikać sytuacji, w których może dojść do nadmiernego obciążenia układu krążenia np. stany stresu, podniecenia. Następnym, istotnym krokiem w terapii niewydolności krążenia jest zapewnienie zwierzęciu odpowiedniego pożywienia. Oddzielnym, bardzo ważnym problemem u zwierząt z niedomykalnością zastawek jest masa ciała zwierzęcia. W przypadku pacjentów z nadwagą, odchudzanie musi być pierwszym krokiem w terapii, bez niego leczenie nie będzie skuteczne, a niewydolność krążenia bardzo szybko pogłębi się. U niektórych psów z zaawansowaną niewydolnością krążenia może dochodzić do znacznego spadku masy ciała i zaników mięśni. U tych pacjentów istotne jest podawanie diety bogatej w białko, kalorie, witaminy i mikroelementy.

Ostatnim elementem leczenia jest podawanie leków utrzymujących właściwe ciśnienie i objętość krwi, wspomagających pracę mięśnia sercowego czy zwiększających poziom tlenu w obrębie serca. Czasami niezbędne jest także podawanie leków hamujących powstawanie arytmii. Dobór odpowiedniej diety czy leków, określenie dopuszczalnego wysiłku jest oczywiście zadaniem lekarza weterynarii prowadzącego pacjenta i należy ściśle przestrzegać jego wskazówek. Należy pamiętać o tym, że żadne leki nie są obojętne dla organizmu co jest szczególnie istotne w przypadku terapii przewlekłej (dożywotniej). Nie należy więc podawać leków bez konkretnych wskazań i bez oceny nasilenia zmian patologicznych.

ZAPOBIEGANIE

Nie potrafimy niestety, skutecznie zapobiegać powstaniu niewydolności zastawki - dlatego najistotniejsze w przypadku tego schorzenia pozostaje wczesne rozpoznanie choroby. Wszystkie psy małych i średnich ras powyżej 6 roku życia powinny raz w roku przechodzić kontrolne badanie kardiologiczne, które ujawni schorzenia zastawki jeszcze przed pojawieniem się objawów. Podjęte w tym momencie leczenie będzie najskuteczniejsze i pozwoli na wydłużenie życia zwierzęcia.

kardiologiaweterynaryjna.pl :: O mnie :: O psach :: O kotach :: U kardiologa
Moi przyjaciele :: Tu bywam :: MyLab30 :: Linki :: Biblioteka :: Badania wyjazdowe :: Kontakt


Copyrights © 2009 www.kardiologiaweterynaryjna.pl
Projekt graficzny i opracowanie: Maria Ceraficka / www.orwidgraf.com